W piątek 20 listopada 2026 r. o godz. 17.00 w Książnicy Cieszyńskiej przy ul. Menniczej 46 w Cieszynie odbędzie się debata zatytułowana „Śląsk za Olzą - wczoraj i dziś”. Organizatorem spotkania są Książnica Cieszyńska oraz redakcja pisma „Nowy Obywatel”. Zaproszenie kierowane jest do osób z obu stron Olzy oraz do tych, którzy chcą bliżej poznać historię i współczesne życie polskiej społeczności na Zaolziu.
O czym będzie debata?
Rozmowa rozpocznie się od książki Paweł Hulka-Laskowskiego „Śląsk za Olzą” i od okoliczności, w których powstała jej pierwsza edycja z 1938 roku. Pierwszy rozdział opisuje przejście przez most graniczny w Cieszynie i przedstawia codzienne życie Polaków w międzywojennej Czechosłowacji, w tym szkoły i stowarzyszenia. Do książki wraca się także w związku z przypadającą w tym roku 80. rocznicą śmierci autora, uczczoną złożeniem kwiatów 29 października na cieszyńskim cmentarzu ewangelickim.
Jakie kwestie zostaną poruszone?
Debata ma porównać obserwacje z opisów Hulki-Laskowskiego z sytuacją współczesnego Zaolzia. W planie są pytania o to, jak przez blisko dziewięćdziesiąt lat zmieniała się tożsamość regionu, kto dziś opowiada o Zaolziu w Polsce oraz jaki obraz tego obszaru wyłania się z takich opowieści. Rozmówcy odniosą się też do hipotezy Józefa Szymeczka z 2006 roku dotyczącej osłabiania identyfikacji narodowej przy utrzymaniu silnej więzi regionalnej oraz do roli gwary, folkloru i polskich szkół w życiu kolejnych pokoleń.
Kto wystąpi podczas spotkania?
W debacie wezmą udział Remigiusz Okraska, publicysta i socjolog, redaktor naczelny „Nowego Obywatela” oraz redaktor wznowienia „Śląska za Olzą”; dr Józef Szymeczek, historyk związany z Uniwersytetem Ostrawskim i wiceprezes Kongresu Polaków w Republice Czeskiej; oraz Krzysztof Szelong, historyk i dyrektor Książnicy Cieszyńskiej. Wydarzenie poprowadzi Marian Siedlaczek, zaolziański dziennikarz i fotografik, były redaktor naczelny „Głosu Ludu” i redaktor prowadzący „Kalendarza Śląskiego 2026”.
Gdzie i kiedy odbędzie się spotkanie?
Debata rozpocznie się w siedzibie Książnicy Cieszyńskiej przy ul. Menniczej 46. Spotkanie zaplanowano na 20 listopada 2026 o godz. 17.00. Książnica zaprasza wszystkich zainteresowanych — zarówno tych, którzy znają Zaolzie z własnego doświadczenia, jak i osoby chcące je bliżej poznać.