Sobota, 5 września Imieniny: Dorota, Wawrzyniec, Urban
Cieszyn
Teraz Sobota, 5 września 2026
Znani z miasta

Jan Traugott Bartelmus — niemiecki pastor i superintendent

Marek Baran • 2 min czytania

Jan Traugott Bartelmus
Fot. Qasinka · „Bartelmus autograf” · licencja CC0 · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Jan Traugott Bartelmus (1735–1809) był niemieckim pastorem i członkiem konsystorza, który pełnił funkcję pierwszego superintendenta Moraw, Śląska i Galicji. Wygłaszał kazania po niemiecku i po polsku.

Dane osobowe
Imię i nazwiskoJan Traugott Bartelmus
Urodzenie26 grudnia 1735, Bielsko
Zgon17 września 1809, Cieszyn
Pochodzenie
RodziceZygmunt (sukiennik) i Dorota
Wykształcenie
SzkołySzkoła ewangelicka w Bielsku; gimnazjum w Cieszynie
StudiaTeologia w Wittenberdze i Lipsku
Zawód i funkcje
RolaPastor w Cieszynie (od 1760), członek konsystorza
FunkcjaPierwszy superintendent Moraw, Śląska i Galicji (od 1784)
Działalność pisarska
DziełaBroszury w języku niemieckim; zbiór kazań po polsku

Jan Traugott Bartelmus był duchownym ewangelickim związanym z Cieszynem, znanym z pracy duszpasterskiej, udziału w konsystorzu oraz wydawnictw w języku niemieckim i polskim.

Życiorys i wykształcenie

Urodził się 26 grudnia 1735 roku w Bielsku jako potomek niemieckich kolonistów. Był synem sukiennika Zygmunta i Doroty. W młodości uczęszczał do szkoły ewangelickiej w Bielsku, a następnie do gimnazjum w Cieszynie.

Po naukach w gimnazjum kontynuował studia teologiczne w Wittenberdze i Lipsku. Po ukończeniu studiów objął w 1760 roku stanowisko pastora w Cieszynie.

Kariera duszpasterska i funkcje kościelne

Jako duchowny pracował w Cieszynie i uczestniczył w pracach konsystorza. Mimo pochodzenia z niemieckiej rodziny uczył się języka polskiego i wygłaszał kazania zarówno po niemiecku, jak i po polsku.

W 1784 roku został pierwszym superintendentem obejmującym obszar Moraw, Śląska i Galicji. W 1804 roku wydzielono superintendenturę Galicji. Był także autorem kilku broszur w języku niemieckim oraz zbiorem kazań w języku polskim. Zmarł 17 września 1809 roku w Cieszynie.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodził się Jan Traugott Bartelmus?
Urodził się 26 grudnia 1735 roku w Bielsku.
W jakich językach wygłaszał kazania?
Wygłaszał kazania zarówno po niemiecku, jak i po polsku.
Jakie pełnił funkcje kościelne?
Był pastorem w Cieszynie od 1760 roku, członkiem konsystorza i pierwszym superintendentem Moraw, Śląska i Galicji od 1784 roku.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Marek Baran

Nazywam się Marek Baran i w redakcji halocieszyn.pl prowadzę sekcję Znani z miasta. Piszę o ludziach, którzy urodzili się, mieszkali albo pracowali w Cieszynie: artystach, naukowcach, sportowcach i społecznikach.

Czytaj również